Đôi mắt trong thơ ca được ví như cửa sổ tâm hồn các bé, nhưng rất dễ bị tổn thương vì tiếp xúc với nhiều tác nhân môi trường bên ngoài như ánh sáng, tia sóng điện từ, vi khuẩn. Các vấn đề về mắt ở trẻ em là rất thông thường, 1 số vấn đề liên quan nhiều đến thiếu hụt chất dinh dưỡng. Nếu không quan tâm chăm sóc đúng có thể dẫn đến các tật khúc xạ mắt, và thậm chí dẫn đến mù lòa.
CHĂM SÓC MẮT:
Khi thấy những dấu hiệu bất thường thì nên tư vấn bác sĩ nhãn khoa để được chẩn đoán sớm và lên kế hoạch điều trị
NHỮNG THỜI GIAN CHÚ Ý:
Lúc sinh ra (thời điểm này chuyên gia y tế sẽ kiểm tra mắt bé)
Sau 6 tháng, 2 tuổi và 4 tuổi
Sau 3 tháng tuổi cha mẹ có thể cầm đồ chơi có màu sắc và âm thanh để trước 1 mắt của bé và di chuyển, quan sát sự di chuyển của 1 bên mắt, và làm 1 bên mắt còn lại. Nếu bé chỉ di chuyển 1 mắt thì nên cho bé đi tư vấn chuyên gia y tế về mắt.
CHĂM SÓC MẮT:
Khi thấy những dấu hiệu bất thường thì nên tư vấn bác sĩ nhãn khoa để được chẩn đoán sớm và lên kế hoạch điều trị
NHỮNG THỜI GIAN CHÚ Ý:
Lúc sinh ra (thời điểm này chuyên gia y tế sẽ kiểm tra mắt bé)
Sau 6 tháng, 2 tuổi và 4 tuổi
Sau 3 tháng tuổi cha mẹ có thể cầm đồ chơi có màu sắc và âm thanh để trước 1 mắt của bé và di chuyển, quan sát sự di chuyển của 1 bên mắt, và làm 1 bên mắt còn lại. Nếu bé chỉ di chuyển 1 mắt thì nên cho bé đi tư vấn chuyên gia y tế về mắt.
DINH DƯỠNG CHO MẮT BÉ:
Chế độ ăn nên đầy đủ vitamin A, Vitamin D, Vitamin nhóm B1, B2 và B5, kẽm và chất béo tốt omega-3.
Tất cả các thành phần này có thể tìm thấy trong thực phẩm: gan heo, cà rốt, khoai lang vàng/tím, cá thu, cá hồi, và lươn.
Chế độ ăn nên đầy đủ vitamin A, Vitamin D, Vitamin nhóm B1, B2 và B5, kẽm và chất béo tốt omega-3.
Tất cả các thành phần này có thể tìm thấy trong thực phẩm: gan heo, cà rốt, khoai lang vàng/tím, cá thu, cá hồi, và lươn.
THỜI GIAN CHĂM SÓC MẮT CHA MẸ CẦN NHỚ:
*Nên cho bé khám và kiểm tra định kì mắt mỗi 2 năm khi bé qua 1 tuổi.
*Khi thấy mắt bé đỏ hoặc chảy nước mắt, ghèn nhiều (bé dưới 1 tuổi) thì tốt nhất nên cho bé đi khám bác sĩ nhãn khoa, không tự ý mua thuốc nhỏ cho bé.
*Nên cho bé khám và kiểm tra định kì mắt mỗi 2 năm khi bé qua 1 tuổi.
*Khi thấy mắt bé đỏ hoặc chảy nước mắt, ghèn nhiều (bé dưới 1 tuổi) thì tốt nhất nên cho bé đi khám bác sĩ nhãn khoa, không tự ý mua thuốc nhỏ cho bé.
SAI LẦM: Nhiều cha mẹ có suy nghĩ sai lầm là: Tất cả hiện tượng trên là do đau mắt đỏ, mà thậm chí dùng thuốc nhỏ mắt cũ tra mắt cho bé. Đó là sai lầm, mỗi bệnh là khác nhau, không dùng thuốc cũ cho bệnh, đặc biệt là thuốc nhỏ mắt.
*Tắc tuyến lệ (thường gặp bé < 1 tuổi): thường làm mắt bé ướt và chảy nước. Đây là một hiện tượng rất thường gặp, có thể chỉ xảy ra 1-2 tuần sau sinh (do tuyến lệ bị tắc tạm thời) hoặc kéo dài đến 12 tháng tuổi. Tuy nhiên, đa phần sau 1 tuổi, các bé đều tự khỏi mà không cần tác động chữa trị nào. Lưu ý các triệu chứng sưng, đỏ xung quanh tuyến lệ và nên cho bé đi bác sĩ nhãn khoa vì có thể báo hiệu 1 sự viêm nhiễm.
SAI LẦM: Cha mẹ thường lo lắng và cho bé đi thông tuyến lệ nhiều lần. Thực tế, việc thông tuyến lệ có thể tái bị tắt trở lại khi bé bị cảm lạnh, hoặc thời tiết thay đổi. Do đó, cứ thấy bé tái phát là cho bé đi thông tuyến lệ.
Theo BYT Anh, tắt tuyến lệ là 1 bệnh không nguy hiểm, thậm chí chỉ gây khó chịu 1 vài bé, cha mẹ chỉ cần chăm sóc kĩ tránh viêm nhiễm và có thể đợi bé lớn hơn 1 tuổi để tác động an toàn hơn. Viêc thông tuyến lệ chỉ nên làm và được chẩn đoán bởi chuyên gia nhãn khoa, và không nên không quá 3 lần/năm. Kĩ thuật mát-xa mắt là được các chuyên gia nhãn khoa Anh khuyên cha mẹ nên làm cho các bé dưới 1 tuổi [Xem kĩ thuật mat-xa tắc tuyến lệ của Dr. Anand-VIDEO đính kèm bài viết]
Theo BYT Anh, tắt tuyến lệ là 1 bệnh không nguy hiểm, thậm chí chỉ gây khó chịu 1 vài bé, cha mẹ chỉ cần chăm sóc kĩ tránh viêm nhiễm và có thể đợi bé lớn hơn 1 tuổi để tác động an toàn hơn. Viêc thông tuyến lệ chỉ nên làm và được chẩn đoán bởi chuyên gia nhãn khoa, và không nên không quá 3 lần/năm. Kĩ thuật mát-xa mắt là được các chuyên gia nhãn khoa Anh khuyên cha mẹ nên làm cho các bé dưới 1 tuổi [Xem kĩ thuật mat-xa tắc tuyến lệ của Dr. Anand-VIDEO đính kèm bài viết]
Trước khi mát-xa, rửa tay sạch và làm 2-3 lần/ngày, cho 2-3 tháng có thể làm tuyến lệ tự thông, day ấn nhẹ nhàng, không được làm đau bé. Nếu không tự tin, nên hỏi chuyên gia y tế địa phương để được hướng dẫn cụ thể.
*Khi thấy bé nheo mắt nhiều, mỏi mắt, ngồi đọc sách và xem TV thì dí mắt sát vào màn hình thì nên cho bé đi khám khúc xạ.
NGUYÊN NHÂN CHÍNH DẪN ĐẾN CÁC TẬT KHÚC XẠ VỀ MẮT
NGUYÊN NHÂN 1: Bé được tiếp xúc với điện thoại, Ipad, TV hoặc máy tính quá sớm (trước 1 tuổi) và tiếp tục sử dụng các thiết bị này sau đó. Gs.Bs. Clarke, Trưởng khoa mắt bên nhi BV Eastern Ontario, Canada nhấn mạnh:" cha mẹ không để ý đến các thiết bị điện tử, cứ nghĩ chỉ 1 vài lần trong ngày, thời gian ngắn là không sao, nhưng các tế bào mắt của các bé (< 2 tuổi) rất nhạy cảm với ánh sáng, sóng điện tử, do đó, mặc dù tiếp xúc ít ngắn, nhưng cũng đủ gây nhiều ảnh hưởng lâu dài đến mắt bé." Gs.Clarke cũng cho biết thêm: các bé có xu hướng nhìn gần hơn khi xem hoặc chơi. Đó là điều tự nhiên của não bộ chi phối: khi thấy các hình ảnh động trên các thiết bị điện tử, mắt các bé điều tiết nhiều hơn và làm các bé muốn nhìn gần hơn. VD. bạn cũng không quá ngạc nhiên rằng: nhiều bé ngồi xem hoạt hình TV thì ngồi xem rất gần hoặc ngồi xem khá lâu, khó rời bỏ. Chính điều này mà làm các bé ở nhóm nguy cơ cao các tật khúc xạ về mắt.
NGUYÊN NHÂN 1: Bé được tiếp xúc với điện thoại, Ipad, TV hoặc máy tính quá sớm (trước 1 tuổi) và tiếp tục sử dụng các thiết bị này sau đó. Gs.Bs. Clarke, Trưởng khoa mắt bên nhi BV Eastern Ontario, Canada nhấn mạnh:" cha mẹ không để ý đến các thiết bị điện tử, cứ nghĩ chỉ 1 vài lần trong ngày, thời gian ngắn là không sao, nhưng các tế bào mắt của các bé (< 2 tuổi) rất nhạy cảm với ánh sáng, sóng điện tử, do đó, mặc dù tiếp xúc ít ngắn, nhưng cũng đủ gây nhiều ảnh hưởng lâu dài đến mắt bé." Gs.Clarke cũng cho biết thêm: các bé có xu hướng nhìn gần hơn khi xem hoặc chơi. Đó là điều tự nhiên của não bộ chi phối: khi thấy các hình ảnh động trên các thiết bị điện tử, mắt các bé điều tiết nhiều hơn và làm các bé muốn nhìn gần hơn. VD. bạn cũng không quá ngạc nhiên rằng: nhiều bé ngồi xem hoạt hình TV thì ngồi xem rất gần hoặc ngồi xem khá lâu, khó rời bỏ. Chính điều này mà làm các bé ở nhóm nguy cơ cao các tật khúc xạ về mắt.
GIẢI PHÁP:
Tốt nhất là đừng giới thiệu bất cứ thiết bị điện tử nào cho bé trước 2 tuổi. Đó là giải pháp tốt nhất mà tôi nghĩ cha mẹ nên làm cho bé. Nếu cha hoặc mẹ bé ở xa, muốn dùng viber hoặc skype cho bé chat nhìn thấy mặt gia đình, bạn có thể dùng điện thoại hoặc máy tính, nhưng để cố định vào 1 chỗ và cho bé ngồi chat video dưới 30 phút, bạn đừng để bé tự cầm vừa đi vừa nói, vừa nhìn-chính điều này bạn đang tạo thói quen sử dụng thiết bị điện tử cho bé. Các bé lớn hơn (>2 tuổi) thì nên giới hạn thời gian xem TV và chơi game/ sử dụng máy tính < 2 tiếng/ngày. và khoảng cách ngồi xem TV phải đúng. Khoảng cách này tùy thuộc vào độ rộng của màn hình.
Tốt nhất là đừng giới thiệu bất cứ thiết bị điện tử nào cho bé trước 2 tuổi. Đó là giải pháp tốt nhất mà tôi nghĩ cha mẹ nên làm cho bé. Nếu cha hoặc mẹ bé ở xa, muốn dùng viber hoặc skype cho bé chat nhìn thấy mặt gia đình, bạn có thể dùng điện thoại hoặc máy tính, nhưng để cố định vào 1 chỗ và cho bé ngồi chat video dưới 30 phút, bạn đừng để bé tự cầm vừa đi vừa nói, vừa nhìn-chính điều này bạn đang tạo thói quen sử dụng thiết bị điện tử cho bé. Các bé lớn hơn (>2 tuổi) thì nên giới hạn thời gian xem TV và chơi game/ sử dụng máy tính < 2 tiếng/ngày. và khoảng cách ngồi xem TV phải đúng. Khoảng cách này tùy thuộc vào độ rộng của màn hình.
NGUYÊN NHÂN 2: Bé thường đọc truyện trong bóng tối hoặc không đủ ánh sáng. Đây là căn bệnh tâm lý các bé vì cha mẹ thường cấm hoặc la mắng bé khi xem truyện và sách. Các bé rất dễ bị ảnh hưởng tâm lý, và sẽ dẫn đến là thường tìm 1 nơi kín để đọc như trong chăn (mềm), dưới giường, dùng 1 quyển sách lớn che quyển truyện, đọc truyện trên giường. Gs.Bs. Saw, ĐH Quốc gia Singapore, cho biết: nguyên nhân này là phổ biến ở các bé Châu Á, nơi mà chính cha mẹ tạo cho bé trốn tránh và có thói quen đọc sách và truyện không đúng tư thế và không đủ ánh sáng.
GIẢI PHÁP:
Đừng la mắng hoặc cấm bé đọc truyện tranh hoặc sách. Trẻ con ai cũng thích đọc truyện tranh, cấm đoán chỉ làm bé rơi vào tâm lý che giấu, không mang lợi ích sức khỏe. Bạn nên khuyên bé đọc truyện khi ngồi trên ghế bàn học, hoặc ghế sofa. Không nên đọc truyện/sách trên giường (nằm đọc làm khoảng cách ngắn không tốt cho mắt bé). Cũng đừng quá khắc khe với truyện tranh, giới hạn thời gian đọc là được và thường xuyên dẫn bé đi nhà sách và giới thiệu nhiều sách khoa học khác có hình ảnh tương tự. [Tôi biết điều này rất khó với các bé mê truyện tranh, tôi cũng là 1 người rất yêu thích Đoraemon hoặc 7 Viên Ngọc Rồng, cha tôi rất tâm lý cho tôi xem những quyển sách về thế giới động vật có hình ảnh, và những đoạn mô tả ngắn, cha tôi thường kể câu chuyện về chúng khi về nhà, lâu dần tôi yêu thích đọc sách khoa học, do đó, cứ từ từ mà chuyển dần cho bé thói quen tốt, tôi tin rằng cha mẹ nào cũng làm được.]
Đừng la mắng hoặc cấm bé đọc truyện tranh hoặc sách. Trẻ con ai cũng thích đọc truyện tranh, cấm đoán chỉ làm bé rơi vào tâm lý che giấu, không mang lợi ích sức khỏe. Bạn nên khuyên bé đọc truyện khi ngồi trên ghế bàn học, hoặc ghế sofa. Không nên đọc truyện/sách trên giường (nằm đọc làm khoảng cách ngắn không tốt cho mắt bé). Cũng đừng quá khắc khe với truyện tranh, giới hạn thời gian đọc là được và thường xuyên dẫn bé đi nhà sách và giới thiệu nhiều sách khoa học khác có hình ảnh tương tự. [Tôi biết điều này rất khó với các bé mê truyện tranh, tôi cũng là 1 người rất yêu thích Đoraemon hoặc 7 Viên Ngọc Rồng, cha tôi rất tâm lý cho tôi xem những quyển sách về thế giới động vật có hình ảnh, và những đoạn mô tả ngắn, cha tôi thường kể câu chuyện về chúng khi về nhà, lâu dần tôi yêu thích đọc sách khoa học, do đó, cứ từ từ mà chuyển dần cho bé thói quen tốt, tôi tin rằng cha mẹ nào cũng làm được.]
Notes:
Nottingham University Hospitals (2015) Epiphora – Watery Eyes Information for patients Orthoptic Department.
Nottingham University Hospitals (2015) Epiphora – Watery Eyes Information for patients Orthoptic Department.
Clarke, W. N. (2005). Paediatric ophthalmology: Things that do not require referral. Paediatrics & Child Health, 10(7), 395–396
Video Source: BV Utsav, Dr. Anand "Criggler Lacrimal Massage for treatment of Blocked Tear ducts in Infants".
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét